puste  


Ikonka - zamek

BRANIEWO
馃彴 Dwa zamki 艣redniowieczne: krzy偶acki i biskupi 馃彴

Przej艣cie do zdj臋膰
Zdj臋ciapuste

Frontowe zdj臋cie zamku Braniewo



Ocena


Mo偶esz oceni膰:
Braniewo / warmi艅sko-mazurskie - 艢redniowieczny zamek biskupi

Ocena obecnej atrakcyjno艣ci obiektu
3 stars 艢rednia ocena: 2.9 na 5. G艂os贸w: 30
            
 
Ocena nastawienia do turyst贸w na terenie obiektu
3.5 stars 艢rednia ocena: 3.4 na 5. G艂os贸w: 29
            
 


Opis


Ozdobna pierwsza litera murowany zamek w najstarszym mie艣cie Warmii sta艂 nad rzek膮 Pas艂臋k膮 w naro偶niku po艂udniowo wschodnim Braniewa przy miejskim bastionie. Dzi艣 zar贸wno z zamku jak i tych fortyfikacji niewiele zosta艂o. Samotna ceglana (z kamienn膮 podmur贸wk膮) wie偶a bramna o wysoko艣ci ok. 15 m stoi przy jednej z g艂贸wnych dr贸g Braniewa, obok Bazyliki Mniejszej pw. 艣w. Katarzyny. Co ciekawe jest to najstarsza cz臋艣膰 warowni, a jednak w艂a艣nie ona przetrwa艂a. W dolnej oryginalnej cz臋艣ci s膮 to wci膮偶 mury i kamienie z XIII wieku.
Kradzie偶 zabytkowego elementu
We wrze艣niu 2014 roku, po wielu latach braniewska wie偶a zosta艂a publicznie otwarta z okazji konferencji popularno-naukowej "Kra艅ce Europy III". Jej uczestnicy spostrzegli brak XVII-wiecznej tablicy z herbem biskupa Szymona Rudnickiego. Policja wszcz臋艂a czynno艣ci sprawdzaj膮ce, ale decyzj膮 prokuratury dochodzenie nie zosta艂o podj臋te ze wzgl臋du na przedawnienie. Do kradzie偶y musia艂o bowiem doj艣膰 ok. 20 lat temu, przed zamurowaniem wej艣cia do wie偶y.
Trzykondygnacyjna wie偶a prowadz膮ca na dziedziniec 艂膮czy艂a pocz膮tkowo zamek z miastem od strony zachodniej, a po rozbudowie zamek w艂a艣ciwy z przedzamczem. G贸rna jej cz臋艣膰 pe艂ni艂a funkcj臋 kaplicy. Wci膮偶 wida膰 w niej pozosta艂o艣ci r贸偶nych zamurowanych i przemurowanych otwor贸w okiennych.
Zamek Braniewo w okresie 艣wietno艣ci sk艂ada艂 si臋 z prostok膮tnego zamku g艂贸wnego (skrzyd艂o mieszkalne od po艂udnia i dwa skrzyd艂a gospodarcze) oraz przedzamcza. Z trzech stron otoczony by艂 wysokimi murami obwodowymi z wie偶ami oraz fos膮, a od po艂udnia murem miejskim i starorzeczem Pas艂臋ki zwanym Stawem Zamkowym. G艂贸wna brama wej艣ciowa od po艂udnia broniona by艂a przez barbakan z baszt膮. Od strony miasta do warowni prowadzi艂o wej艣cie najpierw od zachodu przez zachowan膮 wie偶臋 bramn膮, potem przez furt臋 od p贸艂nocy.
Wcze艣niejszy, pierwotny zamek braniewski to niewielka warownia krzy偶acka, o kt贸rej prawie nic nie wiadomo. By艂a prawdopodobnie drewniana, po艂o偶ona bardziej w d贸艂 rzeki Pas艂臋ki, ale r贸wnie偶 na jej lewym brzegu. Nie ma po niej najmniejszego 艣ladu.

Aktualizacja. Wie偶a w Braniewie zosta艂a odrestaurowana i otwarta w 2020 roku. Dzia艂a w niej punkt Informacji Turystycznej oraz taras widokowy. Rewitalizacja zosta艂a przeprowadzona wzorcowo. Wie偶a odzyska艂a blask, wn臋trza zachwycaj膮 klimatem, sklepieniami i innymi 艣redniowiecznym elementami. Niewielka ekspozycja umo偶liwia poznanie dziej贸w warowni na zdj臋ciach i ekranach, a z tarasu widokowego mo偶na popatrze膰 na okolic臋 z Zalewem Wi艣lanym w oddali.

Rekonstrukcja lub stary widok zamku braniewo
Ostatnie zdj臋cie zamku przed rozbi贸rk膮 i budow膮 Szko艂y Zamkowej (1873 r.)



Plan



plan
Plan zamku w Braniewie wg Z. Nawrockiego. 1 - zamek g艂贸wny, 2 - przedzamcze, 3 - wie偶a bramna, 4 - dom mieszkalny, 5 - bramy
殴r贸d艂o: Zamki krzy偶ackie w Polsce, M. Haftka, Malbork - P艂ock 1999


Rekonstrukcja



Rekonstrukcja zamku Braniewo
Rekonstrukcja zamku Braniewo wg Z. Nawrockiego
殴r贸d艂o: Zamki krzy偶ackie w Polsce, M. Haftka, Malbork - P艂ock 1999


Rekonstrukcja zamku Braniewo
Wie偶a bramna wkomponowana w rekonstrukcj臋 zamku
殴r贸d艂o: Ekspozycja w wie偶y


Historia


Ozdobna pierwsza litera p ierwszy krzy偶acki zamek powsta艂 w I po艂. XIII wieku na gruzach grodu pruskiego Brauseburgue. By艂 to niewielki zameczek-stra偶nica nad rzek膮 Pas艂臋k膮. Nie znane s膮 偶adne jego opisy. Drugi, jako siedziba biskup贸w warmi艅skich wzniesiony zosta艂 przez bp Henryka Fleminga nieca艂e p贸艂 wieku p贸藕niej.
punktorok. 1240 - Krzy偶acy wznie艣li w Braniewie pierwszy zamek
punktor1242 r. - plemiona pruskie zniszczy艂y zamek. Rok p贸藕niej Krzy偶acy przekazali zagro偶one ci膮g艂ymi atakami ziemie biskupom warmi艅skim. Zamek zosta艂 odbudowany, ale ostatecznie zniszczyli go Prusowie podczas kolejnego powstania w 1261 r.
punktor1273 r. - biskup Henryk Fleming rozpocz膮艂 tworzenie nowej osady (kt贸rej nada艂 potem prawa miejskie) w nieco innym miejscu, w g贸r臋 Pas艂臋ki, tak偶e na jej lewym brzegu. Tam te偶 wzniesiono nowy murowany zamek
punktorkoniec XIII w. - zamek szybko okaza艂 si臋 zbyt ma艂y, przyst膮piono wi臋c do rozbudowy. Powsta艂 reprezentacyjny dwukondygnacyjny budynek po stronie wschodniej
punktorXIV w. - kolejny etap rozbudowy zamku. Rozbudowano budynki gospodarcze, zwi臋kszono obronno艣膰 za艂o偶enia dzi臋ki trzem naro偶nym wie偶om i fosie od strony miasta
punktor1340 r. - biskupi warmi艅scy przenie艣li si臋 do Ornety i odt膮d zamek sta艂 si臋 siedzib膮 burgrabiego mianowanego przez biskupa, kt贸rym by艂 zwykle miejscowy w贸jt
punktor1396 r. - w Braniewie dosz艂o do rozruch贸w, podczas kt贸rych mieszczanie zaatakowali zamek niszcz膮c mury i wie偶e od strony miasta. Wielki mistrz Konrad von Jungingen nakaza艂 mieszczanom odbudow臋 warowni w ci膮gu 5 lat
punktorlata 1454-1466 - w czasie wojny trzynastoletniej warownia zosta艂a spalona
punktor1520 r. - zamek i miasto podst臋pem zaj臋li Krzy偶acy. Pr贸by odbicia przez Polak贸w nie przynios艂y rezultat贸w
punktorkoniec XV w. - uko艅czono jej odbudow臋
punktor1602 r. - pierwszy powa偶ny remont zamku
punktor1626 r. - zamek i miasto zaj膮艂 kr贸l szwedzki Gustaw Adolf. 9 lat szwedzkiej okupacji doprowadzi艂o Braniewo do upadku
punktor1635 r. - Szwedzi opu艣cili Braniewo na mocy pokoju w Sztumskiej Wsi, zamek zosta艂 powa偶nie zrujnowany
punktor1703 r. - kolejny najazd szwedzki i zniszczenia zamku
punktor1803 r. - cz臋艣ciowa odbudowa budynk贸w warowni.
punktor1811 r. - w zamku otwarto instytut pedagogiczny dla nauczycieli warmi艅skich szk贸艂 ludowych
punktor1865 r. - teren zamkowy w艂膮czono w granice administracyjne miasta (wcze艣niej stanowi艂 odr臋bn膮 jednostk臋 administracyjn膮)
punktorII po艂. XIX w. - zamek Braniewo stopniowo popada艂 w coraz wi臋ksz膮 ruin臋
punktor1873 r. - postanowiono rozbudowa膰 szko艂臋, w tym celu rozebrano wi臋kszo艣膰 mur贸w zamkowych. Neogotyckie budynki stoj膮ce na miejscu zamku nie mia艂y z nim ju偶 nic wsp贸lnego. Obiekt nosi艂 jednak nazw臋 Szko艂a Zamkowa. Wie偶a bramna, kt贸ra przetrwa艂膮 艂膮czy艂a 2 skrzyd艂a szko艂y, a kaplica w niej nadal pe艂ni艂a sw膮 funkcj臋
punktor1945 r. - budynki szkolne z wie偶膮 zosta艂y zniszczone w wyniku ostrza艂u artyleryjskiego i bombardowa艅 armii sowieckiej
punktor1958 r. - zlikwidowano pozosta艂e jeszcze resztki szko艂y, pozostawiaj膮c tylko sam膮 wie偶臋 zamkow膮
punktor1960 r. - w wie偶y przeprowadzono niewielkie prace rekonstrukcyjne i konserwacyjne
punktorlata 2018-2020 - prace restauracyjne obiektu w ramach projektu "Nowe 偶ycie wie偶y bramnej zamku biskupiego w Braniewie"
punktorwrzesie艅 2020 r. - uroczyste otwarcie wyremontowanej wie偶y jako atrakcji turystycznej z tarasem widokowym. Funkcjonuje w niej te偶 Informacja Turystyczna


Rekonstrukcja lub stary widok zamku braniewo
Fortyfikacje zamku braniewskiego (na dole po prawej) i miasta w 1635 r. wg miedziorytu P. Stertzella'a.
殴r贸d艂o: Zamki krzy偶ackie w Polsce, M. Haftka, Malbork - P艂ock 1999

Rekonstrukcja lub stary widok zamku braniewo
Zbli偶enie na zamek

Walki z zakonem
Braniewo podobnie jak i inne miasta Warmii by艂o miejscem burzliwych wydarze艅 w czasie zmaga艅 polsko - krzy偶ackich. W 1454 roku mieszczanie po raz drugi ju偶 (najpierw w 1396 r.) szturmowali zamek biskup贸w, ale tak aby nie uszkodzi膰 go za bardzo. M贸g艂 by膰 bowiem przydatny w dalszych walkach z Krzy偶akami. Nast臋pnie kapitu艂a warmi艅ska zezwoli艂a, aby zamek i miasto obsadzi艂a 150-osobowa za艂oga polska pod dow贸dztwem Jana Skalskiego. Krzy偶acy dwukrotnie podchodzili pod Braniewo, ale nie uda艂o im si臋 go zdoby膰. Jednak w 1461 r. mieszczanie sami wpu艣cili do miasta stronnik贸w prokrzy偶ackiego biskupa Legendorfa. Niewielka wtedy polska za艂oga zamkn臋艂a si臋 w zamku, jednak w ko艅cu musia艂a ulec przewa偶aj膮cej sile mieszczan. Dwa miesi膮ce p贸藕niej Jan Skalski usi艂owa艂 odbi膰 miasto jednak poni贸s艂 du偶e straty i wycofa艂 si臋. Kolejne pr贸by podj臋to w 1478 r. ale r贸wnie偶 bez skutku. To co nie uda艂o si臋 Polakom powiod艂o si臋 w 1520 roku Krzy偶akom. Ostatni wielki mistrz Albrecht Hohenzolern podst臋pnie w niedziel臋, gdy bramy by艂y otwarte, zaj膮艂 miasto. Zrobi艂 to dlatego, i偶 biskupem warmi艅skim zosta艂 wrogi Krzy偶akom Fabian Luzja艅ski. Dla Braniewa nasta艂 czas terroru, niewygodnych ludzi internowano i brano jako zak艂adnik贸w. Miasto i zamek zosta艂y dodatkowo ufortyfikowane, wzmocniono artyleri臋 i utworzono nowe formacje zbrojne, g艂贸wnie z okolic Kr贸lewca. Twierdza wydawa艂a si臋 teraz nie do zdobycia i faktycznie dwie pr贸by odbicia miasta przez Polak贸w nie przynios艂y rezultatu. Hetman Miko艂aj Firlej maj膮cy do dyspozycji 6 tys. ludzi kaza艂 wykopa膰 dooko艂a sza艅ce i prowadzi艂 ostrza艂 artyleryjski, kt贸ry jednak nie wyrz膮dza艂 krzywdy mocnym fortyfikacjom Braniewa. Dodatkowo Krzy偶acy urz膮dzali niespodziewane wycieczki za mury i odnosili sukcesy do czego przyczyni艂 si臋 brak 偶o艂du oraz g艂贸d panuj膮cy po艣r贸d oblegaj膮cego wojska. Janusz 艢wierczewski, kt贸ry zast膮pi艂 hetmana zwi臋kszy艂 impet obl臋偶enia, zablokowa艂 miasto, pr贸bowa艂 nawet prowadzi膰 prace hydrotechniczne, aby obni偶y膰 poziom wody w Pas艂臋ce, ale jednak brak najci臋偶szych dzia艂 nie pozwoli艂 na zdobycie twierdzy. Dopiero sto lat p贸藕niej zrobili to Szwedzi niszcz膮c i grabi膮c wszystko co si臋 da艂o.


Wst臋p

Wolny


Po艂o偶enie i dojazd


P贸艂nocno-zachodnia cz臋艣膰 woj. warmi艅sko-mazurskiego. 36 km na p贸艂nocny-wsch贸d od Elbl膮ga, 10 km na wsch贸d od Fromborka. Zobacz na mapie.
Dojazd poci膮giem z Elbl膮ga, Olsztyna lub Fromborka. R贸wnie偶 PKS-em z tych miast. Szukaj膮c zamku najlepiej wypatrywa膰 wysokiej wie偶y ko艣cio艂a 艣w Katarzyny. Z Elbl膮ga i Fromborka trzeba kierowa膰 si臋 na Gronowo i granic臋 pa艅stwa. Po wje藕dzie w ul. Fromborsk膮, kt贸ra przechodzi w ul. Gda艅sk膮 za ko艣cio艂em nale偶y skr臋ci膰 w niewielk膮 drog臋 w prawo. Wie偶臋 zamkow膮 wida膰 zreszt膮 z g艂贸wnej ulicy. Z dworc贸w PKP i PKS jest do艣膰 daleko, trzeba i艣膰 w prawo ul. Ko艣ciuszki, a potem skr臋ci膰 w lewo na most na Pas艂臋ce i dalej w prawo, a偶 do ulicy Gda艅skiej.

GPS
Wsp贸艂rz臋dne geograficzne:

Otw贸rz w:  Google Maps,  Bing Maps,  Openstreet Maps
format D (stopnie):   N54.381791掳, E19.825821掳
format DM (stopnie, minuty):   54掳 22.90746'N, 19掳 49.54926'E 
format DMS (stopnie, minuty, sekundy):   54掳 22' 54.45''N, 19掳 49' 32.96''E 



Czas


Z obu dworc贸w doj艣cie zajmuje ok. 20 minut. Zwiedzanie trwa ok. 30 min.

Rekonstrukcja lub stary widok zamku braniewo
Zdj臋cie wie偶y w otoczeniu budynk贸w Szko艂y Zamkowej po zniszczeniach podczas II wojny 艣w.

Wst臋p


Wej艣cie do wie偶y w godzinach otwarcia Miejskiej Biblioteki Publicznej w Braniewie, dni powszednie 9-17, sb. 8-14.

Bibliografia



punktorGuerquin Bohdan - Zamki w Polsce
punktorHaftka Mieczys艂aw - Zamki krzy偶ackie w Polsce. Szkice z dziej贸w
punktorKajzer Leszek, Ko艂odziejski Stanis艂aw, Salm Jan - Leksykon zamk贸w w Polsce


Rekonstrukcja lub stary widok zamku braniewo
Zdj臋cie wie偶y w otoczeniu budynk贸w Szko艂y Zamkowej po zniszczeniach podczas II wojny 艣w.


Zdj臋cia


Klikaj膮c w zdj臋cie otrzymasz jego powi臋kszenie w nowym oknie. Okno to mo偶na zamkn膮膰 klikni臋ciem w dowolny punkt POZA zdj臋ciem.

Braniewo - Odnowiona wie偶a Braniewo - Wie偶a  z bliska Braniewo - W fosie pas膮 si臋 koniki Braniewo - Resztki mur贸w nad fos膮 Braniewo - Klatka schodowa Braniewo - Kondygnacja kapliczna Braniewo -Sklepienie kaplicy Braniewo - Herb bp Rudnickiego w kaplicy Braniewo - Kondygnacja ze starymi zdj臋ciami zamku Braniewo - Wej艣cie na taras widokowy Braniewo - Widok z wie偶y
Zdj臋cia wykonane: latem 2021

Braniewo - Wie偶a 艣redniowieczna Braniewo - Zwie艅czenie wie偶y Braniewo - Wie偶a Braniewo - D贸艂 wie偶y, wida膰 zamurowane wej艣cie i okna
Zdj臋cia wykonane: latem 2004



Noclegi


punktorBraniewo - Sezonowe Schronisko M艂odzie偶owe, ul. Gda艅ska 19, tel. (055) 243 24 27
punktorBraniewo - Hotel ZSB, ul. Kr贸lewiecka 13, tel. (055) 243 23 21
punktorBraniewo - Pokoje go艣cinne Z. Bia艂kowski, ul. 700-lecia 32, tel. (055) 243 40 63, gsm 604 497 282
punktorBraniewo - Internat Garnizonowy, ul. Grota Roweckiego 14, tel. (055) 243 24 85 w. 693
punktorBraniewo - Hotel Kristal, ul. Sko艣na 7, tel. (055) 243 22 45
punktorBraniewo - Hotel Warmia II, ul. Ko艣ciuszki 100, tel. (055) 243 93 53
punktorBraniewo - Hotel Warmia***, ul. Gda艅ska 18, tel. (055) 243 93 53

Proponujemy wyszukanie noclegu w opisywanej miejscowo艣ci lub jej okolicy w serwisach noclegowych. Oferty cenowe online s膮 zwykle atrakcyjniejsze ni偶 rezerwacje telefoniczne!


oferta noclegowa 1       

Miniforum

Powr贸t na g贸r臋

Zapraszam do przesy艂ania swoich wypowiedzi i komentarzy odno艣nie opisywanego zamku. Ukazuj膮 si臋 one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

Ostatnie wpisy

  • Przezmark i jego niepowtarzalny urok.       Autor:  Kustosz      Data:  2011-06-04 17:51:53
    Zamek w Przezmarku woj.pomorskie gm.Stary Dzierzgo艅 gor膮co zaprasza turyst贸w.
  • Re: wst臋p na wie偶臋 bramn膮       Autor:  madzia23672462      Data:  2011-03-13 13:53:30
    poinnien zosta膰 jako艣 zorganizowany bo miasto by na tym zarobi艂o i ludzie by z ch臋ci膮 na ni膮 wchodzili;-)
  • Re: WIEZA BRAMNA       Autor:  madzia2365283      Data:  2011-03-13 13:52:29
    wierza bramna, zamek krzy偶acki





Pow贸t do strony startowej
Powr贸t do strony startowej

(c) 2001-2021 bd - Kontakt - Polityka Prywatno艣ci
Wszelkie prawa do w艂asnych zdj臋膰 i tekst贸w zastrze偶one, nie mog膮 by膰 one wykorzystywane bez mojej zgody. Nie udzielam pozwolenia na kopiowanie opis贸w.