Ocena zabytku


Mo偶esz oceni膰:
Lubin (woj. zachodniopomorskie) - 艢redniowieczna wie偶a mieszkalna (zniszczona)

Ocena obecnej atrakcyjno艣ci obiektu
艢rednia ocena: 4.3 na 5. G艂os贸w: 4 4.5 stars
           
 
Ocena nastawienia do turyst贸w na terenie obiektu
艢rednia ocena: 4.8 na 5. G艂os贸w: 4 5 stars
           
 


Opis i stan obecny


Na relikty nieznanej wie偶y 艣redniowiecznej w Lubinie ko艂o Mi臋dzyzdroj贸w natrafiono dopiero w XXI wieku. Pocz膮tkowo wszelkie informacje by艂y przypuszczeniami opartymi na odkryciach archeologicznych. Grodzisko, na kt贸rym stoi wie偶a znane jest o prawda od dawna, ale badania by艂y prowadzone dopiero w latach 2008-2011 roku pod kierunkiem prof. Mariana R臋bkowskiego przez O艣rodek Archeologii 艢redniowiecza Kraj贸w Nadba艂tyckich w Szczecinie Instytutu Archeologii i Etnologii PAN we wsp贸艂pracy z Katedr膮 Archeologii Uniwersytetu Szczeci艅skiego w ramach akcji sfinansowanej przez Gmin臋 Mi臋dzyzdroje.
Najpierw, w 2009 roku, odkryto fundamenty ko艣cio艂a pw. 艣w. Miko艂aja (jako patrona 偶eglarzy i rybak贸w). 艢wi膮tynia postawiona przez biskupa Ottona z Bambergu w XII wieku, wraz z przyleg艂ym cmentarzem, pe艂ni艂a swoje funkcje do ko艅ca XIII wieku, ale ca艂kowicie rozebrano j膮 dopiero w XVIII wieku (roma艅sk膮 chrzcielnic臋 przeniesiono i mo偶na ogl膮da膰 przed nowym ko艣cio艂em). Znalezisko odbi艂o si臋 szerokim echem, poniewa偶 jest to najstarszy znany ko艣ci贸艂 na Pomorzu. Sensacj臋 wzbudzi艂a te偶 ods艂oni臋ta rok p贸藕niej w zachodniej cz臋艣ci grodziska wspomniana wie偶a. Zbudowana by艂a z kamieni i ceg艂y. Datowano j膮 na p贸藕ne 艣redniowiecze i okre艣lono jako "baszt臋 o charakterze mieszkalnym". Na grodzisku sta艂 te偶 drugi budynek murowany z tego okresu, w cz臋艣ci p贸艂nocnej, blisko ko艣cio艂a.
Obecnie ca艂o艣膰 po艂o偶ona jest na prywatnej posesji i udost臋pniana do zwiedzania, g艂贸wnie jako punkt widokowy na Zalew Szczeci艅ski oraz malownicz膮 delt臋 艢winy z licznymi wysepkami. Fundamenty wie偶y s膮 zadaszone i mo偶na je ogl膮da膰 zza ogrodzenia sznurkowego. Ich rozmiar wskazuje, 偶e by艂a to skromna budowla. Teren przez wieki by艂 przekszta艂cany i wykorzystywany rolniczo, wi臋c nic dziwnego, 偶e na powierzchni trudno dzi艣 co艣 zobaczy膰.
Niestety podczas moich odwiedzin pozosta艂o艣ci ko艣cio艂a by艂y ca艂kowicie zakryte brezentem i nic nie da艂o si臋 zobaczy膰. Na grodzisku mamy te偶 ma艂膮 ekspozycj臋 znalezisk archeologicznych, kilka tablic informacyjnych oraz 2 tarasy widokowe - jeden z lunet膮 i drugi konsumpcyjny przy barze.
Generalnie jest to ciekawie zagospodarowane miejsce, widok na rzek臋 i zalew w Lubinie jest wspania艂y, ale brak mo偶liwo艣ci zobaczenia ko艣cio艂a wbrew temu co jest napisane w materia艂ach informacyjnych mocno mnie rozczarowa艂...

Aktualizacja. Po wnikliwych badaniach uda艂o si臋 ustali膰 prawdopodobny wygl膮d i przeznaczenie wie偶y. Posiada艂a ona 2 kondygnacje oraz piwnic臋. Do piwnicy prowadzi艂o osobne wej艣cie z zewn膮trz po schodkach, w艂a艣ciwe wej艣cie do wn臋trza znajdowa艂o si臋 na powierzchni gruntu. Oznacza to, 偶e budowla nie posiada艂a funkcji obronnych, istnienia otaczaj膮cych fortyfikacji r贸wnie偶 nie stwierdzono. Archeolodzy odnale藕li tylko pozosta艂o艣ci dw贸ch wa艂贸w chroni膮cych ca艂y gr贸d. Piwnica by艂 zbudowana z kamienia, parter z ceg艂y gotyckiej, a pi臋tro posiada艂o lekk膮 konstrukcj臋 drewnian膮 w typie szachulcowym.
Niewielka powierzchnia u偶ytkowa wie偶y (przyziemie o wymiarach (4,0 x 3,8m, grubo艣膰 mur贸w 50-90 cm), kt贸ra rzuca si臋 w oczy patrz膮c na zachowane fundamenty, mog艂a by膰 zrekompensowana obszerniejszym pi臋trem. Drewniana konstrukcja wysuni臋ta poza lico parteru jest bardzo prawdopodobna.
Wn臋trze by艂o ogrzewane piecem, kt贸ry w XVI wieku zosta艂 zmodernizowany, poniewa偶 znaleziono resztki r贸偶nych typ贸w kafli. Okna posiada艂y szyby zdobione malowid艂ami, na jednym odkrytym kawa艂ku mo偶na odczyta膰 fragment daty 1527. R贸wnie偶 艣ciany posiada艂y malowid艂a na tynku w formie niebieskich pas贸w. Pod艂oga wy艂o偶ona by艂a p艂ytkami posadzkowymi pokrytymi szkliwem w kolorach 偶贸艂to-br膮zowym i zielonym, u艂o偶onymi zapewne we wz贸r szachownicowy.
Drugi budynek p贸藕no艣redniowieczny zosta艂 rozebrany w XIX wieku 艂膮cznie z fundamentami. Zachowany odcinek muru o d艂ugo艣ci 2,40 m i szeroko艣ci 0,9鈥1,0 m wykonany z kamieni polnych i cegie艂 gotyckich 艂膮czonych zapraw膮 wapienn膮 nie pozwala okre艣li膰 jego przeznaczenia ani wielko艣ci. Mo偶na go jednak identyfikowa膰 ze wzmiankowan膮 w XVI wieku drewnian膮 plebani膮 (na murowanych fundamentach).

Znaleziska w grodzie Lubin
Przyk艂ady znalezisk na terenie wie偶y. e - zawias okienny, f - tynk ze 艣cian, g - kafel garnkowy, h - kafel piecowy z g艂ow膮 Meduzy. Zdj臋cia: P. Romanowicz i A. Janowski.



Plany i rekonstrukcje


Rekonstrukcja grodu
Rekonstrukcja grodu lubi艅skiego w XII wieku

Rekonstrukcja lub stary widok wie偶y lubin
Rzut fundament贸w wie偶y. Rys. W. Filipowiak, przerys H. Bona.

Rekonstrukcja lub stary widok wie偶y lubin
Rekonstrukcja wygl膮du wie偶y w Lubinie wg M. Romanowicz, P. Romanowicz

Rekonstrukcja lub stary widok wie偶y lubin
Inna i wg mnie najlepsza wersja wygl膮du wie偶y w Lubinie wg H. Bony. Pi臋tro wysuni臋te poza lico kondygnacji murowanej


Historia, wydarzenia


Gr贸d Lubin (w dokumentach 'castellum lubinum') odgrywa艂 istotn膮 rol臋 w ksi臋stwie zachodniopomorskim jako stra偶nica na wyspie Wolin, przy szlaku wodnym na 艢winie oraz centrum prowincji wchodz膮cej w sk艂ad kasztelanii szczeci艅skiej. Podkre艣la艂a to budowa jednej z pierwszych chrze艣cija艅skich 艣wi膮ty艅 na Pomorzu przez misjonarza i biskupa Ottona z Bambergu w 1124 r.
W 1186 / 1187 roku gr贸d zosta艂 przekazany prepozytowi kapitu艂y kamie艅skiej przez ksi臋cia pomorskiego Bogus艂awa I. W tym okresie by艂o to ju偶 miejsce o nik艂ym znaczeniu, bo najprawdopodobniej w roku 1173 spali艂 go kr贸l Danii Waldemar I. Nadanie jest ostatnim dokumentem, w kt贸rym u偶yto nazwy 'gr贸d', p贸藕niej Lubin jest ju偶 okre艣lany jako 'wie艣'.
W 1217 r. nadanie Lubina prepozytom kapitu艂y potwierdzi艂 papie偶 Honoriusz III.
W 1579 r. Lubin powr贸ci艂 do ksi膮偶膮t pomorskich na mocy umowy mi臋dzy prepozytem kapitu艂y kamie艅skiej Ludwikiem von Ebersteinem a ksi臋ciem szczeci艅skim Janem Fryderykiem. Ta umowa i poprzedzaj膮ca j膮 lustracja d贸br, przynosi jedyne opisy p贸藕no艣redniowiecznej zabudowy w Lubinie, cho膰 nie jest napisane wprost, 偶e chodzi o grodzisko. Wg dokument贸w, na 'Lubi艅skiej G贸rze' z rozleg艂ym widokiem, znajdowa艂a si臋 drewniana plebania, a nieopodal 'bergfried' (wie偶a mieszkalna), w kt贸rej prepozyt mieszka艂 podczas pobytu w Lubinie. Odnalezione na grodzisku pozosta艂o艣ci 2 budynk贸w mog膮 wskazywa膰, 偶e chodzi w艂a艣nie o plebani臋 i wie偶臋. Badania archeologiczne wskazuj膮, i偶 powsta艂y one w XIV/XV wieku. Kres wie偶y nast膮pi艂 w 2. po艂owie XVI stuleciu. By膰 mo偶e jej zniszczenie sk艂oni艂o prepozyta do przekazania Lubina ksi膮偶臋tom pomorskim. Drugi budynek istnia艂 d艂u偶ej.

Skarb i inne znaleziska
Pod koniec wieku XVIII na terenie grodziska Lubin odnaleziono skarb z艂o偶ony ze 100 srebrnych monet arabskich z 951 roku! Jednak po II wojnie 艣w. s艂uch o nich zagin膮艂. Podczas prac rolnych wielokrotnie natrafiano na resztki naczy艅 czy ko艣ci. Podczas pierwszego roku prac archeolodzy odkopali 2900 fragment贸w ceramiki, 3800 fragment贸w ko艣ci i 89 przedmiot贸w, a w艣r贸d nich fragmenty grzebieni (na zdj臋ciu), paciorki bursztynowe, okucie pochwy no偶a, zapinki, nity do 艂odzi.
Znaleziska na grodzisku


Zdj臋cie lidar
Zdj臋cie z lotniczego skanowania laserowego terenu grodu w Lubinie. A - wie偶a. B - ko艣ci贸艂 艣w. Miko艂aja, a nad nim przypuszczalnie plebania



Informacje praktyczne


KONTAKT
punktorbrak

CZAS
punktorOgl膮dni臋cie grodziska i podziwianie panoramy Zalewu Szczeci艅skiego zajmuje min. 30 minut.

WST臉P
punktorP艂atny: 5 z艂, ulgowy 4 z艂. Grodzisko w Lubinie otwarte jest w miesi膮cach maj - wrzesie艅, od godz. 10:00 do 18:00 (lipiec-sierpie艅 do 20:00)

Poniewa偶 informacje o godzinach otwarcia, a przede wszystkim cenach bilet贸w szybko si臋 dezaktualizuj膮, sprawd藕 je na stronie oficjalnej opisywanego zamku/dworu:
艢redniowieczna wie偶a mieszkalna w Lubinie


Po艂o偶enie i dojazd


P贸艂nocno-zachodnia cz臋艣膰 woj. zachodniopomorskiego. 16 km na p艂n.-zach. od Wolina, 20 km na p艂d.-wsch. od 艢winouj艣cia. Zobacz na mapie.

GPS
Wsp贸艂rz臋dne geograficzne:

Otw贸rz w:  Google Maps,  Bing Maps,  Openstreet Maps
format D (stopnie):   N53.86500278掳, E14.43052778掳
format DM (stopnie, minuty):   53掳 51.9001668'N, 14掳 25.8316668'E 
format DMS (stopnie, minuty, sekundy):   53掳 51' 54.01''N, 14掳 25' 49.90''E 



Bibliografia


punktorR臋bkowski Marian, Romanowicz Paulina - Siedziba prepozyta kapitu艂y kamie艅skiej w Lubinie na wyspie Wolin


Fotogaleria


Wie偶a w Lubinie - Grodzisko z wie偶膮 na 1. planie Wie偶a w Lubinie - Mury chronione s膮 dachem. Wida膰 schodki do piwnicy Widok od strony zej艣cia do piwnicy Wie偶a w Lubinie - Widok og贸lny grodziska Wie偶a w Lubinie - Taras widokowy na grodzisku

Zdj臋cia wykonane: latem 2013



Noclegi



Proponujemy wyszukanie noclegu w opisywanej miejscowo艣ci lub jej okolicy w serwisach noclegowych. Oferty cenowe online s膮 zwykle atrakcyjniejsze ni偶 rezerwacje telefoniczne!


oferta noclegowa 1       

Miniforum

Powr贸t na g贸r臋

Zapraszam do przesy艂ania swoich wypowiedzi i komentarzy odno艣nie opisywanego zamku. Ukazuj膮 si臋 one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

Ostatnie wpisy






Pow贸t do strony startowej
Powr贸t do strony startowej

(c) 2001-2021 bd - Kontakt - Polityka Prywatno艣ci
Wszelkie prawa do w艂asnych zdj臋膰 i tekst贸w zastrze偶one, nie mog膮 by膰 one wykorzystywane bez mojej zgody. Nie udzielam pozwolenia na kopiowanie opis贸w.