Ocena zabytku


Możesz ocenić:
Ostrężnik (woj. śląskie) - Zamek średniowieczny (zniszczony)

Ocena obecnej atrakcyjności obiektu
Średnia ocena: 3.7 na 5. Głosów: 51 3.5 stars
           
 
Ocena nastawienia do turystów na terenie obiektu
Średnia ocena: 3.3 na 5. Głosów: 37 3.5 stars
           
 


Opis i stan obecny


Rezerwat
Od 1960 r. zamek Ostrężnik i pobliskie tereny tworzą rezerwat leśny pod ścisłą ochroną. Znajduje się tutaj m.in. stanowisko bardzo rzadkiej kokoryczki wątłej, występuje kilkanaście gatunków ssaków, w tym liczne borsuki oraz ok. 50 gatunków ptaków, 500 motyli i 2000 chrząszczy!
Kompletnie zrujnowany zagadkowy zamek, o którym nie ma żadnych informacji w kronikach. Znajduje się w lesie na wzgórzu ze skałą. Z zamkiem sąsiaduje inna wapienna skała z jaskinią, która łączyła się z nim korytarzami. W ogóle podziemnych korytarzy było tu więcej, ale zostały już zasypane. Obiekt składał się kiedyś z zamku górnego i dolnego (z jednym lub dwoma podzamczami (majdanami gospodarczymi) oddzielonego głęboką nawodnioną fosą. Zamek dolny otoczony był wałami z palisadą. Prowadziły przez nie prawdopodobnie dwa wjazdy do zamku dolnego od strony płd.-wsch. i płd.zach. Zamek górny z budynkiem mieszkalnym otoczony był murem i posiadał na pewno jedną wieżę od południa wysuniętą poza lico murów o wymiarach 6x9 m. Sporną kwestią jest czy była to wieża bramna czy tylko obronna. Istnienie pod nią zasypanych podziemi może sugerować, że raczej nie była bramną. Druga wieża mogła być dostawiona do budynku mieszkalnego. Obecnie jedyne co pozostało z warowni ostrężnickiej to skała na której był zbudowany zamek górny oraz niskie mury, pozostałości wieży, budynku mieszkalnego i muru obwodowego. Niegdyś jego obwód wynosił 144 m. Grubość murów waha się między 1,6 do 2,2 m. Poza tym są jeszcze drzwi do zakrystii kościoła w Złotym Potoku, które wg podań pochodzą z zamku.
Współczesne badania archeologiczne doprowadziły do okrycia sterty kamienia wapiennego przygotowanego do budowy (stąd teza o niedokończonym zamku) a główne znaleziska pochodziły z okresu Cesarstwa Rzymskiego (monety). Tak więc, dzięki swojej tajemniczości, jest to bardzo ciekawe miejsce.



Plany i rekonstrukcje


Plan zamku ostreznik
Plan zamku Ostrężnik
Źródło: Tablica informacyjna


Rekonstrukcja lub stary widok zamku ostreznik
Rekonstrukcja wg M. Szelerewicza. Czworoboczna wieża jest tu wieżą bramną, a przy budynku mieszkalnym znajduje się druga wieża obronna


Rekonstrukcja lub stary widok zamku ostreznik
Rekonstrukcja zamku Ostrężnik wg B. Drejewicza. Czworoboczna wieża jest tu tylko wieżą obronną
Źródło: Zamki i obiekty warowne Jury Krak.-Częst., Robert Sypek, Agencja Wydawnicza CB



Historia, wydarzenia

Powrót na górę strony

Praktycznie nic nie wiadomo o zamku ostrężnickim. Przypuszcza się, że zbudowano go w końcu XIV wieku. Jedyna wzmianka historyczna pochodzi z rejestrów częstochowskich, gdzie jest napisane, iż w Ostrężniku stoi "rudera wieży czy zamku". Nie wiadomo nawet czy budowla w ogóle została dokończona i była zamieszkiwana. Istnieje hipoteza, że król Kazimierz Wielki zaniechał jego budowy ze względu na inne okoliczne zamki i strażnice - kolejny nie był już potrzebny. Chociaż nie było tu prowadzonych żadnych badań archeologicznych stwierdzono, iż zajmował bardzo duży obszar - zamek górny 1500 m2, natomiast dolny 7200 m2. Mury miały grubość aż 2 m. Dziwne więc byłoby gdyby obiekt budowany z takim rozmachem i usytuowany w ważnym miejscu strategicznym uznano nagle za zbędny. Inna hipoteza mówi o rycerskiej warowni zbudowanej przez rycerza Wojciecha z Potoka herbu Jelita, który wymieniany jest jako dworzanin księcia Władysława Opolczyka i właściciel okolicy w 1386 roku. Parał się on rozbójnictwem - napadł na kupców podróżujących szlakiem do Gdańsk - Kalisz - Kraków. W takim przypadku warownia mogła zostać zniszczona już w 1391 przez wojska Władysława Jagiełły zwalczającego wrogo do Polski nastawionego Opolczyka. Następnie ziemie te zostały przekazane przez Jagiełłę Janowi ze Szczekocin herbu Odrowąż, który nie zajmował się w ogóle zamkiem i tak popadał on w całkowitą ruinę. Być może znajdowało się tu jeszcze nielegalne więzienie lub ponownie siedziba rozbójników. Dziś pozostają tylko przypuszczenia.

Zdjęcie lidar
Zdjęcie z lotniczego skanowania laserowego zamku Ostrężnik



Legendy i podania


Miejscowe podania mówią, iż Ostrężnik przez długi okres czasu był siedzibą zbójników, a w podziemiach zakopane są ich łupy. Przy ich podziale doszło bowiem do kłótni i zbóje wymordowali się nawzajem. Inne legendy opowiadają o tajnym więzieniu w Ostrężniku, w którym trzymano bezprawnie wielu możnowładców. Podobno w podziemiach leży wiele szkieletów więzionych tu osób. Niektórzy opowiadają, że po zmroku można ujrzeć białą zjawę przechodzącą od zamku górnego do jaskini ostrężnickiej.
Inny skarb pochodzi z XIX w. Podobno w czasie powstania styczniowego w 1863 r. po przegraniu bitwy pod Śmiertelnym Dębem (oddalonym o 10 km od zamku), powstańcy ukryli tutaj dokumenty i skarb powstańczy. Nikomu nie udało się ich odnaleźć.

Zamek w Ostrężniku jest jakoby połączony podziemnymi korytarzami z warownią w Olsztynie.

Odrębne legendy związane są z jaskinią Ostrężnicką. Jedna z nich mówi o chłopcu, który znalazł głęboko w jaskini skarb. Wcześniej nikt się tam nie zapuszczał, bo podobno skarbu pilnował sam diabeł. Wnętrze jaskini było wtedy zagrodzone masywnymi wrotami, które zatrzasnęły się nagle za wychodzącego chłopcem i przycięły mu piętę. Od niego ma wywodzić się miejscowa rodzina Piętaków.


Informacje praktyczne



KONTAKT
punktorbrak

CZAS
punktorZ głównej drogi idzie się ok. 5 min. Pobieżne oglądnięcie trwa ok. 15 min.

WSTĘP
punktorWolny

Położenie i dojazd

Powrót na górę strony

Północna Jura Krakowsko-Częstochowska, niedaleko Żarek. Zobacz na mapie Jury lub woj. śląskiego.
Choć zamek jest blisko drogi to miejscowość nie jest oznaczona, łatwo ją przeoczyć. Obok zamku znajdują się: bar, mały mostek i słup z oznaczeniami szlaków. Tam też należy zaparkować samochód.

GPS
Współrzędne geograficzne:

Otwórz w:  Google Maps,  Bing Maps,  Openstreet Maps
format D (stopnie):   N50.67485920716°, E19.40070069145°
format DM (stopnie, minuty):   50° 40.4915524296'N, 19° 24.042041487'E 
format DMS (stopnie, minuty, sekundy):   50° 40' 29.49''N, 19° 24' 02.52''E 



Bibliografia



punktorFidura Jolanta - Zamki i inne warownie wyżyny krakowsko-częstochowskiej
punktorGuerquin Bohdan - Zamki w Polsce
punktorKajzer Leszek, Kołodziejski Stanisław, Salm Jan - Leksykon zamków w Polsce
punktorKornecki Marian - Zamki i dwory obronne ziemi krakowskiej
punktorSypek Robert - Zamki i obiekty warowne Jury Krak.-Częst.


Fotogaleria


Klikając w zdjęcie otrzymasz jego powiększenie w nowym oknie. Okno to można zamknąć kliknięciem w dowolny punkt POZA zdjęciem.

Ostrężnik - Skała z zamkiem górnym Ostrężnik - Skała z zamkiem górnym Ostrężnik - Skała zamkowa i 2 fragmenty murów na szczycie Ostrężnik - Pofałdowany zamek górny z fragmentami murów Ostrężnik - Mury zamkowe Ostrężnik - Mury zamkowe Ostrężnik - Mury zamkowe Ostrężnik - Mury zamkowe Ostrężnik - Mury zamkowe Ostrężnik - Mury zamkowe Ostrężnik - Niższa część zamku górnego po stronie płn.-zach. z murami obwodowymi Ostrężnik - Narożnik w murze Ostrężnik - Jaskinia przy zamku
Zdjęcia wykonane: wiosną 2009

Ostrężnik - Mury zamkowe Ostrężnik - Ruiny baszty Ostrężnik - Widok na fosę Ostrężnik - Widok na fosę
Zdjęcia wykonane przez Ireneusza Bartkowiaka w roku 2004



Noclegi


punktorŻarki Letnisko - Pensjonat Kinga, ul. Nadrzeczna 35, tel. (034)131 232
punktorPotok Złoty - Hotel Kmicic, ul. mjr Wrzoska 35, tel. Janów 64

Proponujemy wyszukanie noclegu w opisywanej miejscowości lub jej okolicy w serwisach noclegowych. Oferty cenowe online są zwykle atrakcyjniejsze niż rezerwacje telefoniczne!


oferta noclegowa 1       

Miniforum

Powrót na górę

Zapraszam do przesyłania swoich wypowiedzi i komentarzy odnośnie opisywanego zamku. Ukazują się one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

Ostatnie wpisy

  • Re: Re: Pytanie       Autor:  Mateusz      Data:  2020-04-16 15:45:38
    Przepraszam za zwłokę z odpowiedzią. Chętnie dowiem się trochę więcej o tym lochu. Odpisz proszę tutaj.
  • Re: Re: Pytanie Pytanie       Autor:  Marta      Data:  2016-08-03 17:27:06
    Jeśli jesteś zainteresowany w automatach w trybie online, odwiedź tę stronę
    http://hotspot777.­com/
  • Re: Re: Pytanie Pytanie       Autor:  Marta      Data:  2016-08-03 17:27:00
    Jeśli jesteś zainteresowany w automatach w trybie online, odwiedź tę stronę
    http://hotspot777.­com/





Powót do strony startowej
Powrót do strony startowej

(c) 2001-2021 bd - Kontakt - Polityka Prywatności
Wszelkie prawa do własnych zdjęć i tekstów zastrzeżone, nie mogą być one wykorzystywane bez mojej zgody. Nie udzielam pozwolenia na kopiowanie opisów.